Omroep MAX

Nieuwe vorm van geneeskunde

Met stamceltherapie is het mogelijk zieke of zelfs ontbrekende cellen, weefsels en organen te vervangen.

Stamceltransplantatie is volop in ontwikkeling. In het lab kunnen cellen vermenigvuldigd worden en er worden onderzoeken gedaan naar het maken van volledige weefsels. In de toekomst zouden er zelfs complete organen worden gemaakt. Stamceltransplantatie moet oplossing voor bieden voor bijvoorbeeld suikerziekte en dementie.

Academische ziekenhuizen

Belangrijk om te weten, is dat stamceltransplantaties alleen mogen worden uitgevoerd bij academische ziekenhuizen. Per 1 januari 2009 mogen er in Nederland geen privéklinieken actief zijn, maar in andere Europese landen zijn deze klinieken nog wel actief.

Stamceltransplantatatie

Tot enkele jaren geleden werden geschikte stamcellen uit het beenmerg gehaald. Nu worden deze meestal direct uit het bloed gehaald, een stamceltransplantatie genaamd. Deze transplantatie kan op twee manieren plaats vinden. De cellen kunnen van een donor komen of van de patiënt zelf.

Een allogene stamceltransplantatatie houdt in dat de stamcel van een donor komt. Deze transplantatie alleen mogelijk wanneer u en uw donor bij elkaar passen. Dit wordt bepaald aan de hand van witte bloedcellen. Bij voorkeur wordt een broer of zus als donor gebruikt. De kans dat uw broer of zus geschikt is als donor bedraagt 25%. Mocht uw broer of zus niet geschikt zijn, dan kunt u contact opnemen met de Stamceldonorbank Europdonor. Hier zijn gegevens van mensen bekend die bereid zijn stamcellen af te geven.

Website Europdonor

Er zijn twee soorten allogene stamceltransplantaties: myeloablatief en niet-myeloablatief. Een myeloablatieve behandeling is aleen geschikt voor mensen onder de 40 jaar, omdat dit nogal een intensieve behandeling is. Het beenmerg van de patiënt wordt totaal vernietigd, waarna de stamcellen van een donor via een infuus worden gegeven. De opname voor deze behandeling is 5 á 6 weken.

Bij een niet-myeloablatieve behandeling wordt het beenmerg slechts afgezwakt. Een dag na behandeling worden ook hier stamcellen van een donor via een infuus gegeven. De opname van deze behandeling duurt ongeveer tien dagen.

Bij een autologe stamceltransplantatie wordt een chemotherapie gegeven, om alle kwaadaardige cellen uit te schakelen. De dosis chemotherapie is echter zo hoog dat het beenmerg onherstelbaar beschadigd raakt. Voor de behandeling wordt daarom een aantal eigen stamcellen ingevroren, die na de chemotherapie terug worden gegeven. Het eigen beenmerg kan hierna weer gaan groeien. De opname voor deze behandeling kost ongeveer vier weken.

Meer informatie staat vermeld in het Patiënten Informatie Dossier dat u van uw arts krijgt.

Verder is het ook mogelijk om stamcellen uit het navelstrengbloed te halen. Deze behandeling wordt meestal alleen gebruikt bij kinderen, maar kan in enkele situaties ook gebruikt worden bij volwassenen als er geen geschikte donor kan worden gevonden. Het navelstrengbloed bevat erg veel stamcellen. De moeder moet voor geboorte van haar kind wel toestemming hebben gegeven voor het gebruik ervan.

Meer informatie navelstrengbloed
Meer informatie stamceltransplantaties (UMC Utrecht)